Δευτέρα 17 Μαΐου 2021
Connect with us

Εκκλησιαστικά

Τo βαθύτερο νόημα της Μ. Παρασκευής μέσα από στίχους- Το Θείο Δράμα μέσα από την ποίηση

Δημοσιεύθηκε

στις

 

 

Ο ευσχήμων Ιωσήφ
από του ξύλου καθελών
το άχραντόν σου σώμα,
σινδώνι καθαρά
ειλήσας και αρώμασιν,
εν μνήματι καινώ
κηδεύσας απέθετο

 

Η Μεγάλη Παρασκευή είναι αφιερωμένη στα Άγια Πάθη του Σωτήρα και στη Σταύρωση. Αυτήν την μέρα κορυφώνεται το Θείο Δράμα και τελείται η ακολουθία των Παθών.

Οι πιστοί βιώνουν τα φρικτά Πάθη του Χριστού όπως τον χλευασμό, το ακάνθινο στεφάνι, τα ραπίσματα, τα μαστιγώματα, την σταύρωση και τον θάνατο του Σωτήρα. Το βράδυ της Μεγάλης Παρασκευής ψάλλονται τα Εγκώμια, ενώ σε ολόκληρη την χώρα η κάθε ενορία κάνει την περιφορά του Επιταφίου.

Μέρα πένθιμη και λυπητερή ημέρα, η σημερινή, αλλά και η πιο ιερή, η πιο αγία, η πολυσέβαστη και πλέον αγαπητή και προσκυνητή ημέρα της Εκκλησίας μας.

Κι αυτό διότι ο Βασιλεύς των βασιλευόντων και Κύριος των κυριευόντων, ο Ενανθρωπήσας Υιός και Λόγος του Θεού κρέμεται καρφωμένος, γυμνός, άπνους, επάνω στο ξύλο του σταυρού, ως χείριστος κακούργος. Ποια καρδιά δεν λυγίζει την ημέρα αυτή μπροστά στην ανείπωτη θεοκτονία; Ποια μάτια δε βουρκώνουν στο αντίκρισμα του γλυκύτατου Εσταυρωμένου; Ποια ψυχή δε μαλακώνει μπροστά στα άδικα παθήματα; Ποια γόνατα δεν κλείνουν κάτω από το Σταυρό για να προσκυνήσουν τα Θεία Πάθη;

Η λέξη «πένθιμη» βρίσκει τη δικαίωσή της στη Μεγάλη Παρασκευή.

 

Η ζωή εν τάφω κατετέθης, Χριστέ, και αγγέλων στρατιαί εξεπλήττοντο, συγκατάβασιν δοξάζουσαι την σήν.

ζωπς θνσκεις; πς κατφοκες; τοθαντου τβασλειον λειςδ, κατοῦ ᾅδου τος νεκρος ξανιστς.

Μεγαλνομν σε, ησοΒασιλε, κατιμμεν τν Ταφν κατΠθη σου, δι’ ν σωσας μς κ τς φθορς….

 

«Αξιον στι, μεγαλνειν σε τν Ζωοδτην, τν ν τΣταυρτς χερας κτεναντα, κασυντρψαντα τκρτος τοῦ ἐχθρο.

ξιον στι, μεγαλνειν σε τν πντων Κτστην· τος σος γρ παθμασιν χομεν, τν πθειαν υσθντες τς φθορς.

φριξεν γ, κα λιος Στερ κρβη, σοτοῦ ἀνεσπρου φωτς Χριστ, ν ττφδντος νν σωματικς….

 

Αγενεαπσαι, μνον τΤαφ σου, προσφρουσι Χριστ μου.

Καθελν τοξλου, ριμαθαας, ν ταφ σε κηδεει.

Μυροφροι λθον, μρα σοι Χριστ μου, κομζουσαι προφρνως.

Δερο πσα κτσις, μνους ξοδους, προσοσωμεν τΚτστ.

ς νεκρν τνζντα, σν Μυροφροις πντες, μυρσωμενμφρνως.

ωσφ τρισμκαρ, κδευσον τσμα, Χριστοτοζωοδτου….

 

…Κόμπος στον λαιμό. Οι ψυχές συννεφιασμένες συντρίβονται από τα συγκλονιστικά λόγια και το μοιρολόι της μάνας.

«Ω γλυκύ μου έαρ, γλυκύτατόν μου Τέκνον, πού έδυ σου το κάλλος»

Με άκρα ταπείνωση υπέμεινε τα πάθη Του με ένα και μοναδικό στόχο, να διδάξει στο ανθρώπινο γένος τη σημασία της αποστολής του στη γη, να αιτιολογήσει τις διδαχές με πράξεις και να αποδείξει το «Χριστός Αγάπη Εστί».

Ο πόνος της μάνας, το απόλυτο πένθος και η συντριβή για τον θάνατο του Θεανθρώπου ενέπνευσε τους ποιητές, οι οποίοι αποτύπωσαν την πένθιμη αυτή ημέρα την άλλη διάσταση…Η εβδομάδα της πορείας του Χριστού προς το Γολγοθά και στη συνέχεια προς την Ανάσταση… Όλη αυτή η διαδρομή ταυτίζεται και με την πορεία του ανθρώπου. Οι ημέρες αυτές είναι οι ημέρες των δωρεών και της σωτηρίας μας. Από την μια έχουμε την προσφορά του Θεού που γίνεται άνθρωπος και ταπεινώνεται για τη σωτηρία μας, κι από την άλλη υπάρχει ο άνθρωπος που είναι οδοιπόρος, σταυροφόρος σηκώνοντας τον σταυρό που αντέχει, θα μας πει ο ποιητής.

ΟΙ ΠΟΝΟΙ ΤΗΣ ΠΑΝΑΓΙΑΣ

-Κώστας Βάρναλης (Αποσπ.)

 

Που να σε κρύψω, γιόκα μου, να μη σε φτάνουν οι κακοί;
Σε ποιο νησί του Ωκεανού, σε ποιαν κορφήν ερημική;
Δε θα σε μάθω να μιλάς
και τ’ άδικο φωνάξεις.

Ξέρω, πως θα ‘χεις την καρδιά τόσο καλή, τόσο γλυκή,

που μες στα βρόχια της οργής ταχιά θενά σπαράξεις.

 

Συ θα ‘χεις μάτια γαλανά, θα ‘χεις κορμάκι τρυφερό,
θα σε φυλάω από ματιά κακή κι από κακόν καιρό,

από το πρώτο ξάφνιασμα της ξυπνημένης νιότης.
Δεν είσαι συ για μαχητές, δεν είσαι συ για το σταυρό.

 

ΚΑΤΑΝΥΞΙΣ Μ. ΠΑΡΑΣΚΕΥΗΣ

του Τάκη Παπατσώνη

 

Η Παναγία με τη ρομφαία στα σωθικά εθρήνει
και τάβλεπε όλα σκοτεινά από την πικρήν οδύνη.
Που ο Άγγελός της στις φωτιές παράδερνεν, ο Γιος της,
των παρανόμων ταπεινός και πράος και γλυκός Σώστης.
Και εμείς, οι ευγενικοί θνητοί, φριχτά ας ταπεινωθούμε
με το φαρμάκι της Νηστείας και τέφραν ας λουσθούμε.
Και η θλίψη μας, μακριά από κάθε γήινα ζιζάνια,
ας υψωθεί ως κερί λιγνό, χλωμό, προς τη μετάνοια.

 

ΜΕΓΑΛΗ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ

του Νίκου Γκάτσου

 

Βαριά τα βήματά μου σέρνω

στο φως της μέρας το θαμπό

κρίνα της άνοιξης σου φέρνω

και στο σταυρό σου τ’ ακουμπώ

φίλε δακρυοπότιστε

των πρωτίστων πρώτιστε.

των πρωτίστων πρώτιστε.

Άρρωστος κύλησε ο αιώνας

κι ο ήλιος βγαίνει μισερός

σαν το φτερό της χελιδόνας

που το σακάτεψε ο καιρός

φίλε τρισμακάριστε

των αρίστων άριστε.

των αρίστων άριστε.

Σήμερα ο Άδης ηνεώχθη

γεφύρι εγίνη ο Γολγοθάς

και στου θανάτου εσύ την όχθη

άφατο δρόμο ακολουθάς

έγγιστε κι ανέγγιστε

των μεγίστων μέγιστε.

των μεγίστων μέγιστε.

 

«ΕΑΡΙΝΗ ΣΥΜΦΩΝΙΑ»

του Γιάννη Ρίτσου(Αποσπ.)

 

Άκου τα σήμαντρα

των εαρινών εκκλησιών.

Είναι οι εκκλησίες

που δε γνώρισαν τη σταύρωση

και την ανάσταση.

 

Γνώρισαν μόνο τις εικόνες

του Δωδεκαετούς

που “χε μια μάνα τρυφερή

που τον περίμενε τα βράδια στο κατώφλι

έναν πατέρα ειρηνικό που ευωδίαζε χωράφι

που “χε στα μάτια του το μήνυμα

της επερχόμενης Μαγδαληνής.

 

Χριστέ μου

τι θα “τανε η πορεία σου

δίχως τη σμύρνα και το νάρδο

στα σκονισμένα πόδια σου;».

“Χριστέ μου, γιατί φόρεσες αυτό μακρύ πένθιμο φουστάνι κι

αυτά τ’ αγκάθια στο κεφάλι σου;

Χάθηκαν τα λουλούδια;….

Σήμερα Μ. Παρασκευή του 2021. Ο κόσμος εναποθέτει τις ελπίδες του στο Θεό για ότι κακό του έχει συμβεί και ζει με ευλάβεια τις στιγμές αυτής της εβδομάδας. Πρωτόγνωρα κλεισμένος μέσα σε βαριά ατμόσφαιρά συναισθάνεται τα πάθη του Χριστού και ελπίζει την δική του σωτηρία.

 

Μ. ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ,

του Οδυσσέα Ελύτη

 

ΣΑΝ ΝΑ ΜΟΝΟΛΟΓΩ, σωπαίνω.

Ίσως και να ’μαι σε κατάσταση βοτάνου ακόμη

φαρμακευτικού ή φιδιού μιας κρύας Παρασκευής

Ή μπορεί και ζώου από κείνα τα ιερά

με τ’ αυτί το μεγάλο γεμάτο ήχους βαρείς

και θόρυβο μεταλλικό από θυμιατήρια.

 

Μ. ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ, β

Αντίς για Όνειρο

ΠΕΝΘΙΜΟΣ ΠΡΑΟΣ ΟΥΡΑΝΟΣ μες στο λιβάνι

αναθρώσκουν παλαιές Μητέρες ορθές σαν κηροπήγια

τυφεκιοφόροι νεοσύλλεκτοι σε ανάπαυση

μικρά σκάμματα ορθογώνια, ραντιστήρια, νάρκισσοι.

Σαν να ’μαι, λέει, ο θάνατος ο ίδιος αλλ’

ακόμη νέος αγένειος που μόλις ξεκινά

κι ακούει πρώτη φορά μέσα στο θάμβος των κεριών

το «δεύτε λάβετε τελευταίονασπασμόν».

 

 

 

“ΜΑΓΔΑΛΗΝΗ”

Νίκος Καζαντζάκης

 

Ω Κύριε, εγώ ‘μαι που έσπασα σα μυρογιάλι
στα ιερά σου πόδια την καρδιά μου, και τα ολόξανθα μακριά μαλλιά μου εγώ τ’ ανέμισα στις τρέμουλες, σκυφτές των Αποστόλων κεφαλές, σα φλάμπουρο!


Εγώ ‘μαι που όντας όλοι οι εδικοί μακριάθε
κοιτώντας το σταυρό σε κλαίγαν σκορπισμένοι,
στεκόμουν στο πλευρό σου παραστάτης, κι όρθια στα χέρια μου εδεχόμουν, στην ποδιά, στο πρόσωπο, πηχτό, ζεστό, σαν όμπρο θερινό, το γαίμα σου!


Κ’ έκραζα: Ανοίξου γης, ποτίσου γης, σκιρτήστε σα σπόροι αθάνατοι στο χώμα, ώ πεθαμένοι! Χριστέ, κι αν όλοι σ’ αρνηθούν, δε θα πεθάνεις!


Γιατί στον κόρφο μου το αθάνατο νερό
κρατώ και σε κερνώ, και κατεβαίνεις πάλι
στη γης, και περπατάς μαζί μου στα χωράφια,
βολές σωπαίνοντας γλυκά, βολές ταΐζοντας
το Λόγο τον καλό στα πεινασμένα πλήθη.

 

 

ΜΕΓΑΛΗ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ

του Διονύση Καρατζά

 

Στάθηκε στη μέση της πλατείας λάμποντας όλο αίμα

Τα παιδιά τον έδειχναν «να ο άλλος, να ο άλλος»

και έτρεχαν αποδώ κι αποκεί.

Πολλοί έκοψαν τον καφέ τους και πλησίασαν

Γεμάτοιαπορίεςξεχασμένωνπονων.

Κάποιοι τον αγγίξανκιόλας

κι άκουσανμέσα τους να ευωδιάζουντραγούδια

κι από τα μάτιατους έσταζαν χρώματα.

 

Την φωτογραφία της στιγμής την έχω φυλάξει:

Έναςγέρος, ο Άλλος κι ένα παιδί

Κοιτάζουν εκστατικά το χώμα.

Μόλις είχε βρέξει κι ετοιμαζόταν επιτάφιος.

 

ΜΕΓΑΛΗ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ

του Σωτήρη Νικολακόπουλου

 

Δυο χιλιάδες είκοσι

Το παρελθόν είναι όνειρο
και το παρόν μαστίζει καταιγίδα
Κυλούν τα δάκρυα ασταμάτητα,
Μεγάλης Παρασκευής υπόκωφη θλίψη,
Δεν θα στολίσουμε τον επιτάφιο
Με φωτογραφίες από την Μόρια
Με εικόνες από τον Έβρο
Τα νησιά του Αιγαίου
Με ζωγραφιές πεινασμένων παιδιών
Με καραμέλες

Δεν θα στολίσουμε τον επιτάφιο
με μάσκες αν βρεθούν

με εικόνες εκατόμβης νεκρών

Με τον φόβο  που μας  καταβροχθίζει.

Ο ιός είναι εδώ
στην ομίχλη ενός νέου Γολγοθά.

Ο αέρας είναι τώρα λίγος και στεγνός
Τα πάντα άλλαξαν
Αλλάζει τάξη ο κόσμος
και αγκαλιάζεται σφικτά.

Μουντός καιρός,
και οι γύρο μου ένα μέτρο. ..

Στη μέση ο Χριστός με την γλυκιά Μορφή
γυμνός αιώνια φωτισμένος
και δίπλα του ληστές.
Μαύρη νύχτα
στον τρόμο τυλιγμένη.

Αναριγούν μ’ έμενα οι νεκροί
συμπάσχουν στο θρήνο μου και αυτοί,

Ωστόσο μαύρες σκιές…
Ενθάδε κείται η ανθρωπότητα
«Γλυκύτατο μου τέκνο»
Νεκρό
οι κόσμοι γίνονται ένας
και αυτός ο ένας περιμένει την ανάσταση….

 

ΆΣΜΑ ΜΙΚΡΟ

Νίκος Καρούζος

 

Χάθηκε αυτός ο οδοιπόρος.

Είχε συνάξει λίγα φύλλα

ένα κλαδί γεμάτο φως

είχε πονέσει.

Και τώρα χάθηκε…

Αγγίζοντας αληθινά πουλιά στο έρεβος

αγγίζει νέους ουρανούς

η προσευχή του μάχη.

Έαρ μικρό έαρ βαθύ έαρ συντετριμμένο.

 

Η ανθρωπότητα ανεβαίνει το δικό της «Γολγοθά», σηκώνοντας το δικό της «σταυρό»

Η Ανάσταση ως γεγονός αποδεικνύει πως όλα έχουν ένα τέλος. Πιστεύω πως η γαλήνη και η ηρεμία, στη ζωή μας θα έλθει προκειμένου να ξεκινήσουμε μια νέα ζωή.

 

 

Εκκλησιαστικά

Πανηγύρισε με λαμπρότητα ο Ιερός Ναός «Παναγίας Βοηθείας»

Δημοσιεύθηκε

στις

Σε κλίμα συγκίνησης πανηγύρισε, χθες Δευτέρα του Θωμά, ο Ιερός Ναός του Γενικού Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου Πατρών «Παναγία ἡ Βοήθεια».

Ο Ιερός Ναός κοσμεί τον αύλειο χώρο του μεγάλου νοσηλευτικού ιδρύματος, ουχί μόνον των Πατρών, αλλά της Δυτικής Ελλάδος γενικότερα και ανηγέρθη με δωρεά των αειμνήστων Αιμιλιανού Τούλα και της συζύγου του Σταυρούλας.

Στον εσπερινό χοροστάτησε ο Μητροπολίτης Πατρών κ. Χρυσόστομος, ο οποίος μίλησε περί της Βοηθείας παρά Κυρίου, διά πρεσβειών της Υπεραγίας Θεοτόκου, και αναφέρθηκε στις πρεσβείες και μεσιτείες της και έως της Δευτέρας Παρουσίας του Κυρίου και εις τους ατελευτήτους αιώνας.

«Ἡ Παναγία μας, εἶναι μετά Θεόν ἡ παράκλησή μας, ἡ παρηγοριά μας. Εἶναι ἡ ἀπαντοχή μας, ἡ σκέπη καί καταφυγή τοῦ καθενός μας, ἀλλά καί ὃλων τῶν ἀνθρώπων», ανέφερε. Μίλησε, επίσης, για την μεγάλη δύναμη που λαμβάνουν οι άνθρωποι όταν εἰσέρχονται στον Ναό και προσκυνούν το περίπυστο εικόνισμα της Παναγίας της Βοηθείας και το απότμημα του ιερού Λειψάνου του Αγίου Ανθίμου του εν Χίῳ, το οποίο είναι θησαυρισμένο στον Ιερό Ναό του Νοσοκομείου.

Ο Σεβασμιώτατος εστάθη ἰδιαιτέρως και με ξεχωριστή συγκίνηση στην περίοδο που δοκιμάζεται η πόλη μας, η Πατρίδα μας και ο κόσμος όλος από την πανδημία του κορονωϊοῦ και έκανε λόγο για τις πολύ μεγάλες υπηρεσίες των Νοσηλευτικών Ιδρυμάτων και εν προκειμένου του Γ.Π.Ν.Π. «Παναγία ἡ Βοήθεια» προς τους ασθενείς.
Εξέφρασε, τις ευγνώμονες ευχαριστίες, του ιδίου προσωπικώς, του κλήρου και του πατραϊκού λαού προς τον διοικητή της 6η Ὑγιειονομικής Περιφέρειας Γιάννη Καρβέλη, τον αναπληρωτή διοικητή του Νοσοκομείου Δημήτριο Μπάκο, προς το ιατρικό και νοσηλευτικό προσωπικό, τους εθελοντές της αγάπης, προς όλους όσοι συνεργάζονται στην προσφορά και κατάθεση ψυχής υπέρ των συνανθρώπων μας στο μεγάλο αυτό νοσηλευτικό ίδρυμα.

Σημείωσε, δε, τις μεγάλες προσπάθειες που κατέβαλαν και καταβάλλουν όλοι κατά την περίοδο της πανδημίας, τόσο στις κλινικές Covid, όσο και στις ΜΕΘ, όπου νοσηλεύονται συνάνθρωποί μας διασωληνωμένοι.

«Σᾶς ἀσπαζόμαστε εὐγνωμόνως», εἶπε ὁ Σεβασμιώτατος, ἀπευθυνόμενος προς όλους τους εργαζομένους του Νοσοκομείου και συνέχισε λέγοντας «προσευχόμεθα νά σᾶς δίνῃ ὁ Θεός πλούσια τά ἐλέη Του καί τίς δωρεές Του, διά πρεσβειῶν τῆς Παναγίας Βοηθείας».

Περισσότερα

Εκκλησιαστικά

Εορτασμός χωρίς εκδηλώσεις-Μόνο για ατομική προσευχή θα είναι ανοικτή η Ιερά Μονή του Αγίου Νικολάου στα Σπάτα Αχαΐα

Δημοσιεύθηκε

στις

Με όλα τα υγειονομικά μέτρα για την αποφυγή διάδοσης της πανδημίας του κορωνοϊού θα γιορτάσει και φέτος το ιερό προσκύνημα του Αγίου Νικολάου στα Σπάτα Δυτικής Αχαΐας.

Ο Δήμος Δυτικής Αχαΐας σε χθεσινή ανακοίνωσή του ανέφερε πως σε συνεννόηση με τον Μητροπολίτη Ηλείας κ. Γερμανό αποφασίστηκε πως θα τιμηθεί η φετινή εορτή της μετακομιδής του ιερού λειψάνου του Αγίου Νικολάου στο γραφικό μοναστήρι, που αποτελεί σημαντικό ιστορικό και θρησκευτικό μνημείο και παράλληλα τοπόσημο της περιοχής.
Κάθε χρόνο πλήθος προσκυνητών από την Αχαΐα, την Ηλεία και άλλες περιοχές προσέρχονταν στην Μονή για να προσκυνήσουν την Θαυματουργό Εικόνα του Αγίου Νικολάου, ενώ πολλοί μεταβαίνουν πεζή θέλοντας να εκπληρώσουν το τάμα τους.
Για δεύτερη χρονιά φέτος οι θρησκευτικές εκδηλώσεις θα γίνουν με αυστηρούς περιορισμούς, ενώ η Μονή θα είναι ανοικτή κατά τη διάρκεια της ημέρας μόνο για ατομική προσευχή.

ΚΛΕΙΣΤΟ ΤΟ ΜΟΝΑΣΤΗΡΙ ΤΙΣ ΒΡΑΔΙΝΕΣ ΩΡΕΣ

Στην χθεσινή ανακοίνωση του Δήμου Δυτικής Αχαΐας, αναφέρεται πως «η εορτή του Αγ. Νικολάου Σπάτα θα τελεστεί η θεία λειτουργία κεκλεισμένων των θυρών την Κυριακή και την Δευτέρα το πρωί απουσία του Σεβασμιότατου Μητροπολίτη, ενώ τις βραδινές ώρες το μοναστήρι θα παραμείνει κλειστό. Δεν θα πραγματοποιηθούν εορταστικές εκδηλώσεις και δεν θα υπάρχουν υπαίθριο εμπόριο και μικροπωλητές. Για τούτο παρακαλούμε θερμά τους ευλαβείς Χριστιανούς να σεβαστούν την υγεία τους, την υγεία των άλλων Προσκυνητών, τους Νόμους της Πολιτείας και την απόφαση της Ιεράς Συνόδου και να εορτάσουν την μνήμη του Αγ. Νικολάου στους τόπους καταγωγής τους».
Να σημειωθεί πως δυνάμεις της Αστυνομίας θα βρίσκονται στο ιστορικό Μοναστήρι προκειμένου να αποτρέψουν τον συνωστισμό των πιστών.
Επιτρέπεται μόνον η ατομική προσευχή με τους γνωστούς περιορισμούς και όχι η αθρόα προσέλευση πιστών, ενώ δεν πρόκειται να επιτραπεί η μετακίνηση από νομό σε νομό.
ΜΕ ΤΑ ΠΟΔΙΑ ΣΤΟΝ ΑΓΙΟ
Πάντως, αρκετοί πιστοί έχουν προγραμματίσει και φέτος να μεταβούν με τα πόδια στον Άγιο Νικόλαο στα Σπάτα, για να ανάψουν το κερί τους και να προσευχηθούν στη Χάρη Του.
ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ…
Η μονή κτίστηκε πριν περίπου από 200 χρόνια εκεί που βρέθηκε η Ιερή εικόνα του Αγίου Νικολάου και αποτέλεσε την αιτία της περαιτέρω αναπτύξεως της. Δύο εκδοχές υπάρχουν για την εύρεση της εικόνας. Η πρώτη είναι ότι η εικόνα βρέθηκε από κάποιο βοσκό ο οποίος ακλουθώντας ένα του ζώο τον οδήγησε στην πηγή του Αγίου από την οποία αυτό έπινε νερό. Η δεύτερη ότι άλλοι βοσκοί που είχαν τα ζώα τους στο απέναντι της μονής βουνό είδαν μια λάμψη, η πορεία της οποίας από την Δύση προς την Ανατολή τερμάτιζε στο μέρος όπου σήμερα βρίσκεται η Μονή. Κατόπιν έρευνας βρήκαν την Αγία εικόνα. Αρχικά, κτίστηκε ένα εκκλησάκι με αφορμή την εύρεση θαυματουργής εικόνας στα χρόνια της εικονομαχίας, στις αρχές του 19ου αιώνα και αργότερα, το 1875, άλλο μεγαλύτερο στη θέση του. Σύμφωνα με διάφορες ιστορικές πηγές το 1087 το ιερό λείψανο είχε μετακομιστεί από τα Μύρα της Λυκίας (σημερινή Τουρκία) στο Μπάρι της Ιταλίας όπου εναποτέθηκαν στις 20 Μαΐου, ενώ η νοτιοδυτική Ελλάδα γιορτάζει το πέρασμα του λειψάνου στις 10 Μαΐου.
Η Μονή βρίσκεται πολύ κοντά στο ομώνυμο χωριό της Δημοτικής Ενότητας Λαρισσού, στα Σπάτα, αλλά υπάγεται εκκλησιαστικά στη Μητρόπολη Ηλείας και Ωλένης.
Η Ιερά Μονή βρίσκεται σε υψόμετρο 430 μέτρων σε μια μαγευτική τοποθεσία, ανάμεσα στις καταπράσινες κορυφές Αϊ-Λιά, Ρουπακιά και Γαριζά, στις χαμηλές πλαγιές της νότιας Μόβρης.

Περισσότερα

Εκκλησιαστικά

Της Ζωοδόχου Πηγής σήμερα – Γιατί θεωρείται μεγάλη γιορτή για την Ορθοδοξία

Δημοσιεύθηκε

στις

Με το όνομα Ζωοδόχος Πηγή του Μπαλουκλί ή Παναγία η Μπαλουκλιώτισσα φέρεται ιερό χριστιανικό αγίασμα που βρίσκεται στη Κωνσταντινούπολη έξω από τη δυτική πύλη της Σηλυβρίας, όπου υπήρχαν τα λεγόμενα «παλάτια των πηγών» στα οποία οι Βυζαντινοί Αυτοκράτορες παραθέριζαν την Άνοιξη.

Πήρε την ονομασία του από το τουρκικό όνομα Balık (= ψάρι) και περιλαμβάνει το μοναστήρι, την εκκλησία και το αγίασμα.

Για την αποκάλυψη του Αγιάσματος υπάρχουν δυο εκδοχές:

α) Η πρώτη, που εξιστορεί ο Νικηφόρος Κάλλιστος αναφέρει ότι: Ο μετέπειτα Αυτοκράτορας Λέων ο Θράξ ή Λέων ο Μέγας (457 – 474 μ.Χ.), όταν ερχόταν ως απλός στρατιώτης στην Κωνσταντινούπολη, συνάντησε στη Χρυσή Πύλη έναν τυφλό που του ζήτησε νερό.

Ψάχνοντας γιά νερό, μιά φωνή του υπέδειξε την πηγή. Πίνοντας ο τυφλός και ερχόμενο το λασπώδες νερό στα μάτια του θεραπεύτηκε.

Όταν αργότερα έγινε Αυτοκράτορας, του είπε η προφητική φωνή, πως θα έπρεπε να χτίσει δίπλα στην πηγή μια Εκκλησία. Πράγματι ο Λέων έκτισε μια μεγαλοπρεπή εκκλησία προς τιμή της Θεοτόκου στο χώρο εκείνο, τον οποίο και ονόμασε «Πηγή». Ο Κάλλιστος περιγράφει τη μεγάλη αυτή Εκκλησία με πολλές λεπτομέρειες, αν και η περιγραφή ταιριάζει περισσότερο στό οικοδόμημα του Ιουστινιανού. Ιστορικά πάντως είναι εξακριβωμένο, ότι το 536 μ.Χ. στη Σύνοδο της Κωνσταντινουπόλεως, υπό τον Πατριάρχη Μηνά 536 – 552 μ.Χ.), λαμβάνει μέρος και ο Ζήνων, ηγούμενος «του Οίκου της αγίας ενδόξου Παρθένου και Θεοτόκου Μαρίας εν τη Πηγή».

β) Η δεύτερη, που εξιστορεί ο ιστορικός Προκόπιος, τοποθετείται στις αρχές του 6ου αιώνα και αναφέρεται στον Ιουστινιανό. Ο Ιουστινιανός κυνηγούσε σ’ ένα θαυμάσιο τοπίο με πολύ πράσινο, νερά καί δένδρα. Εκεί, σαν σε όραμα, είδε ένα μικρό παρεκκλήσι, πλήθος λαού και έναν ιερέα μπροστά σέ μιά πηγή. «Είναι η πηγή των θαυμάτων» του είπαν. Και έχτισε εκεί μοναστήρι με υλικά που περίσσεψαν από την Αγιά Σοφιά. Ο Ι. Κεδρηνός αναφέρει ότι χτίστηκε το 560 μ.Χ.

Χρονοδιάγραμμα κυριοτέρων γεγονότων και συμβάντων

626 μ.Χ. Επιδρομή των Αβάρων, αλλά οι βυζαντινοί σώζουν το ιερό αγίασμα.

790 μ.Χ. Ο Ψευδο-κωδινός αναφέρει ότι η αυτοκράτειρα Ειρήνη επισκεύασε την εκκλησία, που ειχε πάθει μεγάλη καταστροφή από σεισμό.

869 μ.Χ. Νέα επισκευή, ύστερα από νέο σεισμό, από τον Βασίλειο Α’ τον Μακεδόνα (867 – 886 μ.Χ.) κατα πληροφορία του Νικηφόρου Καλλίστου.

924 μ.Χ. Σε επιδρομή των Βουλγάρων ο Συμεών καίει την εκκλησία, αλλά αναστηλώνεται αμέσως αφού το 927 μ.Χ. έγιναν εκεί οι γάμοι του ηγεμόνος των Ρώσων Πέτρου με τη Μαρία, εγγονή του Ρωμανού Λεκαπηνού.

966 μ.Χ. Έχει διασωθεί η περιγραφή μιας επίσημης τελετής στη γιορτή της Αναλήψεως, στην οποία έλαβε μέρος ο Νικηφόρος Φωκάς (963 – 969 μ.Χ.) με όλη την αυλή. Η πομπή έφτανε με πλοίο και από τη Χρυσή Πύλη συνέχιζε με άλογα. Το συγκεντρωμένο πλήθος ζητωκραύγαζε και προσέφερε λουλούδια και σταυρούς. Όταν εμφανιζόταν ο αυτοκράτωρ ο Πατριάρχης τον ασπαζόταν και στη συνέχεια έμπαιναν μαζί στο ναό, όπου στο χώρο του ιερού είχε στηθεί εξέδρα, απ᾽ όπου ο αυτοκράτωρ παρακολουθούσε τη λειτουργία. Στο τέλος της γιορτής ο αυτοκράτωρ καλούσε τον Πατριάρχη σε επίσημο τραπέζι.

1078 μ.Χ. Η μονή της Πηγής θεωρείται τόπος εξορίας, αφού εκεί απομονώνεται ο Γεώργιος Μονομάχος.

1084 μ.Χ. Ο Αλέξιος Α’ Κομνηνός (1081 – 1118 μ.Χ.) περιόρισε τον φιλόσοφο Ιωάννη Ιταλό στη μονή της Πηγής για να καταπαύση ο αναβρασμός που είχε δημιουργηθεί από τις ιδέες του.

1204 – 1261 μ.Χ. Το ιερό της Πηγής περιέρχεται στους Λατίνους.

1328 μ.Χ. Ο νεαρός Ανδρόνικος Γ’ ο Παλαιολόγος (1328 – 1341 μ.Χ.) χρησιμοποιεί τη μονή ως ορμητήριο πριν καταλάβει την Κωνσταντινούπολη.

1330 μ.Χ. Ο Ανδρόνικος Γ’, που βρίσκεται ετοιμοθάνατος στο Διδυμότειχο, πίνει νερό από το αγίασμα της Πηγής που του έφεραν και γιατρεύεται.

1341 μ.Χ. Ιερέας της Πηγής, ονόματι Γεώργιος, είναι μάρτυρας σε νοταριακή πράξη.

1347 μ.Χ. Η Ελένη, κόρη του Ιωάννου Καντακουζηνού, παρουσιάζεται στο μέλλοντα σύζυγό της Ιωάννη Ε’ Παλαιολόγο (1341 – 1391 μ.Χ.) ντυμένη με την επίσημη ενδυμασία της αυτοκράτειρας, μέσα στον ιερό χώρο της Πηγής. Σύμφωνά με παλαιό έθιμο η μέλλουσα αυτοκράτειρα όταν έφθανε στην Πόλη από τα μέρη της ξηράς έπρεπε να συναντηθεί με τον αυτοκράτορα στην Πηγή.

1422 μ.Χ. Κατα τη διάρκεια της πολιορκίας της Κωνσταντινουπόλεως ο σουλτάνος Μουράτ Β’ εγκαταστάθηκε μέσα στην εκκλησία.

1547 μ.Χ. Ο Pierre Gylles σημειώνει το 1547 μ.Χ. ότι η εκκλησία δεν υπάρχει πια, αλλά οι ασθενείς εξακολουθούν να επισκέπτονται την Πηγή.

1727 μ.Χ. Ο μητροπολίτης Δέρκων Νικόδημος έχτισε ναΐσκο και ανανέωσε τη λατρεία. Οι Αρμένιοι ζητούσαν συμμετοχή στο ιερό της Πηγής, αλλά η μεγάλη παράδοση και τα σουλτανικά φιρμάνια αναγνώριζαν την κυριότητα στο Οικουμενικό Πατριαρχείο.

1825 μ.Χ. Καταστροφή της πηγής από τους γενίτσαρους.

1827 μ.Χ. Ανεύρεση της Ιεράς εικόνας της Θεοτόκου εικονιζόμενη υπέρ της Ζωοδόχου Πηγής.

1833 μ.Χ. Ο πατριάρχης Κωνστάντιος Α’ (1830 – 1834 μ.Χ.), με άδεια του σουλτάνου, έχτισε τη σημερινή εκκλησία, της οποίας τα εγκαίνια έγιναν το 1835 μ.Χ. Σήμερα, εκτός από τη μεγάλη εκκλησία, λατρευτικό κέντρο του μεγάλου κτιριακού συγκροτήματος αποτελεί ο υπόγειος ναός της Ζωοδόχου Πηγής, όπου η δεξαμένη με το αγίασμα και τα ψάρια.

Γράφοντας τον 14ο αι. μ.Χ. για το αγίασμα της Πηγής ο Νικηφόρος Κάλλιστος παραθέτει, από διάφορες πηγές, ένα κατάλογο 63 θαυμάτων, από τα οποία τα 15 φθάνουν ως την εποχή του.

Σήμερα στην αυλή της Ζωοδόχου Πηγής βρίσκονται οι τάφοι των Οικουμενικών Πατριαρχών. Το δε αγίασμα βρίσκεται στον υπόγειο Ναό και αποτελείται από μαρμαρόκτιστη πηγή, το νερό της οποίας θεωρείται αγιασμένο. Απ’ εδώ διαδόθηκε ο τύπος της Παναγίας Ζωοδόχου Πηγής σε όλο τον ορθόδοξο κόσμο. Είναι αξιοσημείωτο ότι ψηφιδωτή παράσταση της εικόνας σώζεται στον εσωνάρθηκα της Μονής της Χώρας.

Σε ανάμνηση των εγκαινίων του Ναού από τον Αυτοκράτορα Λέοντα η Εκκλησία καθιέρωσε την κατ΄ έτος εορτή της Ζωοδόχου Πηγής, την Παρασκευή της Διακαινήσίμου Εβδομάδας.

Ο Ναός αυτός έμεινε γνωστός στην ιστορία ως το αγίασμα του «Μπαλουκλί». «Μπαλούκ» στα τουρκικά σημαίνει ψάρι και η παράδοση μας λέει πως εκεί δίπλα στο αγίασμα, στις 23 Μαΐου 1453 μ.Χ. ένας καλόγερος τηγάνιζε ψάρια, όταν κάποιος του έφερε την είδηση πως πήραν την Πόλη οι Τούρκοι. Ο καλόγερος απάντησε πως μόνο αν τα ψάρια που τηγάνιζε έφευγαν απ΄ το τηγάνι και έπεφταν μέσα στο αγίασμα θα πίστευε ότι έγινε κάτι τέτοιο. Και πραγματικά τα ψάρια ζωντάνεψαν και έπεσαν μέσα στην πηγή του αγιάσματος. Μέχρι σήμερα δε, μέσα στην δεξαμενή της Ζωοδόχου Πηγής διατηρούνται επτά ψάρια και μάλιστα σαν να είναι μισοτηγανισμένα απ’ την μια πλευρά.

Απολυτίκιο:
Ήχος πλ. α’. Τον συνάναρχον Λόγον.

Η αναβλύζουσα Θειον ύδωρ αθάνατον, η προχέουσα ρείθρα ζωής αέναα: τοις προστρέχουσι πιστώς τη Ζωοδόχο σου Πηγή και ταύτα αρυoμένοι, βραβεύεις νυν τε παρθένε ρώσιν και θεραπείαν, και συμφορών απολύτρωσιν.

Περισσότερα
EKO
Advertisement

Ροή ειδήσεων

Advertisement
Super market arapis
Coffe Island

Αυτή την εβδομάδα