Connect with us

Άρθρα-Συνεργασίες

Η γενοκτονία των Ποντίων και ο πόλεμος της ανεξαρτησίας

Published

on

Προχθές, την Κυριακή που μας πέρασε 19 Μαΐου, τιμήσαμε την επέτειο της γενοκτονίας των Ποντίων. Για το γεγονός της γενοκτονίας δεν χωράει αμφιβολία.

Στις αρχές του προηγούμενου αιώνα οι Έλληνες του Πόντου υπολογίζονταν στις 750.000 ψυχές. Από αυτούς, περίπου 400.000 κατέφυγαν τελικά στην Ελλάδα, ένας άγνωστος αριθμός πέρασε απέναντι σε εδάφη της τότε Σοβιετικής Ένωσης ενώ ένας αριθμός που κυμαίνεται μεταξύ 200.000 και 300.000 ήταν τα θύματα μιας κανονικής γενοκτονίας. Είναι ο βαρύς φόρος αίματος που πλήρωσαν οι Έλληνες του Πόντου.
Αλλά γιατί 19 Μαΐου; Διότι στις 19 Μαΐου του 1919 ο Κεμάλ Ατατούρκ αποβιβάστηκε στη Σαμψούντα. Ήταν η στιγμή που ξεκίνησε ο διωγμός του Ποντιακού ελληνισμού με τις ολέθριες συνέπειες που σημειώσαμε πιο πάνω.
Κοιτούσα το φετινό μήνυμα του Ταγίπ Ερντογάν για την επέτειο της 19η Μάϊου που δεν τη θυμόμαστε μόνο εμείς, τη θυμούνται και οι Τούρκοι. Για τον Ερντογάν «στις 19 Μαΐου του 1919 άναψε η σπίθα του πνεύματος της ανεξαρτησίας ενάντια στην εχθρική κατοχή». Για τον πρόεδρο της Τουρκίας τότε ήταν που «ξεκίνησε ο αγώνας για την ύπαρξη που ενσαρκώνονταν στις κραυγές είτε της ανεξαρτησίας, είτε του θανάτου».
Οι σχετικές δηλώσεις του Ερντογάν καλύφθηκαν από τα ελληνικά μέσα ενημέρωσης με τον τυπικό τρόπο: «Προκλητικές δηλώσεις Ερντογάν», ήταν ο πιο συνηθισμένος τίτλος της είδησης.
Είναι πάντα χρήσιμο να κάνουμε μια προσπάθεια για να κατανοήσουμε τη θέση των άλλων.
Βρισκόμαστε στις αρχές του προηγούμενου αιώνα. Η πολυεθνική Οθωμανική αυτοκρατορία έχει καταρρεύσει. Οι Οθωμανοί εκδιώκονται από τα Βαλκάνια, εκδιώκονται από τον Αραβικό κόσμο και σε ότι τους απομένει εμφανίζονται κάθε λογής αποσχιστικές διαθέσεις.
Ο Βουλγαρικός στρατός έχει καταλάβει την Ανδριανούπολη, ο Γαλλικός στρατός την Κιλικία, σύντομα ο Ελληνικός στρατός θα αποβιβάζονταν στη Μικρά Ασία.
Στις 29 Απριλίου του 1919 ξεκινάει η διάσκεψη της ειρήνης στο Παρίσι. Οι νικητές του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου έχουν να αντιμετωπίσουν διάφορα ζητήματα κι ανάμεσά τους αυτά που άφησε πίσω της η Οθωμανική Αυτοκρατορία. Στη διάσκεψη εμφανίζεται Ποντιακή αντιπροσωπεία που ζητάει τη σύσταση αυτόνομης Δημοκρατίας του Πόντου που θα περιλάμβανε τις επαρχίες Τραπεζούντας, Σαμψούντας, Σινώπης και Αμάσειας. Παρεμφερή αιτήματα είχαν και οι Αρμένιοι
Αυτή ήταν η κατάσταση που αντιμετώπιζε το κίνημα των Νεοτούρκων που είχε επικρατήσει από το 1908. Οι νεαροί αξιωματικοί που το συγκροτούσαν σχεδίαζαν να δημιουργήσουν το έθνος-κράτος Τουρκία αλλά αντιμετώπιζαν υπαρξιακή απειλή.
Οι Νεότουρκοι ξεκίνησαν από τον Πόντο. Εκεί ήταν που αποβιβάστηκε ο Ατατούρκ, κατέστειλε τις ένοπλες εστίες αντίστασης και εξαπέλυσε το πογκρόμ σε βάρος των Ελλήνων του Πόντου. Το πογκρόμ κατά των Αρμενίων είχε προηγηθεί. Το υπό δημιουργία έθνος-κράτος θα ήταν αμιγώς τουρκικό και μειονότητες δεν χωρούσαν.
Τα υπόλοιπα είναι ιστορία.
Για την ελληνική ιστοριογραφία είναι η γενοκτονία των Ποντίων και η Μικρασιατική καταστροφή. Για την τουρκική ιστοριογραφία είναι ο πόλεμος της ανεξαρτησίας.
Θα τολμούσα να πω ότι και οι δύο προσεγγίσεις έχουν τη λογική τους. Για όσους αναζητούν την πληρέστερη κατανόηση της ιστορίας. Της ιστορίας μας.

ΑΠΟ ΤΗ ΣΤΗΛΗ ΤΟΥ ΔΗΜΗΤΡΗ ΑΒΡΑΜΙΔΗ ΣΤΗΝ ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ ΤΗΣ ΓΝΩΜΗΣ

Ροή ειδήσεων

Advertisement